Zdrada stanu w Łękach i w Kobylanach! Przyczynek do genezy ruchu ludowego w Galicji

Jak sukces ślusarza z Dukli zmotywował władze Łęk i Kobylan pod koniec XIX wieku do niekonwencjonalnego działania w sporze o serwituty i doprowadził do międzynarodowego skandalu!

           Zdrada stanu w Łękach i w Kobylanach!                 Przyczynek do genezy ruchu ludowego w Galicji

Wiosną 1881 roku Namiestnictwo we Lwowie usunęło z urzędu wójtów i radnych z Łęk i Kobylan, a w Łękach dodatkowo rozwiązano Radę Gminną. Oskarżono ich o zdradę stanu, awanturnictwo i krnąbrność wobec rządowych poleceń. A oni od 40 lat bezskutecznie walczyli o prawo do pozyskiwania w dworskim lesie drzewa na opał, na budulec, na gospodarskie sprzęty. Zdeterminowani poddani Jego Cesarskiej Mości w Wiedniu napisali w końcu petycję do … rosyjskiego cara. Ta nietypowa, odważna i ostentacyjna manifestacja naszych przodków wywołała konsternację, odbiła się szerokim echem w prasie w całej Galicji i doprowadziła do międzynarodowego skandalu. Zwróciła jednak uwagę na sytuację społeczną polskiej wsi i była zalążkiem oddolnego kształtowania się ruchu ludowego w Galicji. To wyjaśnia, dlaczego ruch ten był tak silny w naszych Łękach!

Czytaj dalej

Skrzypaczka Ela Węgrzyn: od Władysława Wierdaka z Kobylan po małą Antosię z Łęk Dukielskich

Od Władysława Wierdaka z Kobylan po małą Antosię Gac z Łęk Dukielskich! A pomiędzy nimi wspaniała nasza skrzypaczka Ela Węgrzyn, dzięki której gra na skrzypcach sprawia dzieciom przyjemność i je wszechstronnie rozwija.

Ela Węgrzyn uczy małą Antosię Gac gry na skrzypcach metodą Suzuki w ogrodzie u mamy Eli, Marii Węgrzyn w Łękach Dukielskich. Fot. Renata Machnik.

Czytaj dalej

Włodarze Łęk – coraz więcej nazwisk na liście

Współpracujący z nami historycy znowu dodali nowe nazwisko na listę znanych nam łęckich sołtysów/wójtów. Dokument, który odnaleziono w archiwum we Lwowie, potwierdza, że w roku 1868 naczelnikiem gminy Łęki był Fabian Chomentowski. Dokument z jego nazwiskiem opieczętowano taką oto pieczątką gminy:

Rok wcześniej naczelnikiem był Tobiasz Chomentowski. Nie wykluczone, że jest to ta sama osoba, ale dopóki nie potwierdzą tego dokumenty przyjmujemy, że Fabian i Tobiasz to dwie różne osoby. Mamy nadzieję, że powoli lista nam się wypełni, bo dokumentów do przeczytania jest wciąż sporo. Niedawno dodaliśmy nazwisko Tomasza Nawrockiego, jako gospodarza Łęk w 1859 roku. Wcześniej naszą listę wójtów i sołtysów w XIX wieku otwierał Szymon Soliński. Kolejny dokument, już z 1872 roku, podpisany został przez wójta Tomasza Nawrockiego. Wpisujemy więc i jego na listę, którą oczywiście będziemy aktualizować, zaznaczając dodane nazwiska.

Ale przypominamy, że pierwszym znanym nam sołtysem/ wójtem w Łękach był Wojciech Zborowski. To jego wymienia dokument zawierający opis granic wsi w Metryce Jozefińskiej z 1787 roku. Niestety, ale nie znamy włodarzy Łęk aż do aż do połowy XIX wieku. Natomiast w wieku XIX wójtami w Łękach byli:

W roku 1859 – Tomasz Nawrocki

W roku 1861 – Szymon Soliński:
W roku 1867 – Tobiasz Chomentowski:

W roku 1868 – Fabian Chomentowski 

W roku 1872 – Tomasz Nawrocki

W 1879 roku – Stanisław Bocheński:

Wójtami, naczelnikami Gminy Łęki, sołtysami byli:
do 1908 r. Antoni Czajkowski;
1908-1922 Szymon Soliński; 14 lat
1922-1928 Andrzej Zborowski; 6 lat
1928-1936 Franciszek Jastrzębski. 8 lat
1936-1945 Józef Kołacz; 9 lat
1945-46 Jan Zajdel; 1 rok
1946-1953 Paweł Nawrocki; 7 lat
1953-1957 Andrzej Gniady; 4 lata
1957-1961 Paweł Nawrocki; 4 lata (razem 11)
1961-1984 Eugeniusz Gniady; 21 lat
1984-1999 Roman Kasprzyk; 15 lat
1999-2005 Jan Krężałek; 6 lat
2005-2019 Tomasz Węgrzyn 14 lat
2019 – ? Małgorzata Tomkiewicz

 red.

Czytaj dalej

Tomkiewicze: Iwonicz – Sulistrowa – Łęki

„Przyjaciel Ludu” z 1904 roku donosi o Janie Tomkiewiczu z Iwonicza, który przeniósł się w nasze strony, konkretnie do Sulistrowej. Oto przybył „w ten zakątek zabity deskami” inteligentny, energiczny człowiek”. 

Dzięki profilowi na Facebooku „Genealogia Krośnian” dowiadujemy się, że Jan Tomkiewicz nie ograniczył się tylko do zajęć gospodarskich, ale w roku 1911 został wybrany radnym do Rady Powiatowej z listy PSL

Rodzinie Tomkiewiczów z Łęk gratulujemy. Miło czytać takie wpisy o swoich przodkach! red./

 

Zabytkowa lipa w Łękach Dukielskich

Gościu, siądź pod mym liściem, a odpoczni sobie!
Nie dójdzie cię tu słońce, przyrzekam ja tobie,

fot. Jolanta van Grieken-Barylanka

Zabytkowa lipa znajduje się w Łękach Dukielskich na działce nr 2418/2. Niestety, prawdziwego wieku lipy nigdy nie poznamy, ponieważ drzewo, jak większość tego gatunku, jest wewnątrz puste. Pozostaje więc tylko oszacować jej wiek – od 300 do 500 lat. Pewne jest, że jest to jedno z najstarszych drzew w Łękach (a może i w okolicy). Obwód pierśnicowy (czyli na wysokości 1.30 m) wynosi 570 cm. To prawie cztery raz więcej od pierśnicy lipy w Zawadce Rymanowskiej, która ponad rok temu uchwałą Rady Miasta w Dukli została ustanowiona pomnikiem przyrody. Czytaj dalej

100 lat temu był nauczycielem w Łękach! Uratujmy tę pamięć sprzed wieku!

Pan Mateusz Więcek z Łęk Dukielskich zwrócił się na Facebooku z apelem o pomoc przy ratowaniu nagrobka śp. Edmunda Żołny, który znajduje się na cmentarzu w Kobylanach. To już kolejny apel Pana Mateusza w tej sprawie. Niestety, ale wciąż brakuje środków na ukończenie renowacji nagrobka.

Edmund Żołna był nauczycielem i kierownikiem szkoły w naszej miejscowości w latach, kiedy Polska odzyskiwała Niepodległość.  Byłby to piękny gest, gdyby w rocznicę Wielkiego Narodowego Święta udało się przywrócić blask tego pięknego grobu nauczyciela naszych rodziców, dziadków. Czytaj dalej

Kto jest na zdjęciu? Rocznik 1940

Oto zdjęcie zrobione zapewne (gdzie? przed szkołą w Łękach?) w latach 50. ub. wieku. Wiemy na pewno, że jest na nim pan Tadeusz Widziszewski urodzony w roku 1940 (stoi drugi z lewej). Przypuszczamy więc, że wszyscy na tej fotografii są urodzeni właśnie w tym roku. Może ktoś pomoże nam rozpoznać pozostałe osoby? Prosimy – zwłaszcza młodzież – o pokazanie tego zdjęcia babci lub dziadkowi. Może dzięki Wam rozpoznamy wszystkich na tej fotografii?

    Zdjęcie pochodzi ze zbiorów rodzinnych pana Zenona Widziszewskiego. Dziękujemy. red.